نقش سيستم های مديريت ناوگان در زمان بروز بلايای طبیعی

بلاياي طبیعی

مقدمه

بلاياي طبیعی در جوامع رخ می‌دهند و هرازگاهی فجایع دلخراشی می‌آفرینند. در بین بلاياي طبیعی، غافلگیري زلزله و سیل از همه بیشتر است. بنابر تحقیقی که در سال ۲۰۱۰ توسط شرکت بریتانیایی « میپل کرافت » انجام شد، ایران پس از اندونزی و بنگلادش در زمره آسیب ‎پذیرترین کشورها در مقابل بلایای طبیعی است. در نتیجه داشتن آمادگی لازم در این شرایط و همچنین دسترسی به اطلاعات دقیق و به موقع، از ملزومات به شمار می‌رود.

در شرایط فعلی پیش بینی افق‌ های دور که لازمه برنامه‌ریزی بلند مدت است با دشواری صورت می‌گیرد. چرا که پایه و اساس برنامه‌ریزی، اطلاعات دقیق و به موقع است. آن چه دسترسی به چنین اطلاعاتی را فراهم می‌کند، سامانه‌های آنلاین و نوین هستند که بتوان در لحظه به آن‌ها دسترسی داشت و به موقع از داده‌ها در تصمیم‌گیری بهره گرفت.

در این مقاله تجربه ایران و جهان در استفاده از سامانه‌های آنلاین مدیریتی و جمع‌آوری اطلاعات مورد بررسی قرار گرفته است. همچنین نقش مثبت فناوری‌های نوین در زلزله کرمانشاه، سیل در ایران و طوفان کالیفرنیا به صورت موردی مورد مطالعه قرار گرفته است. که در این مقاله اختصاصا سامانه مدیریت ناوگان خودرویی و ردیاب خودرو تحلیل شده است.

نقش شرکت های خدماتی و عمرانی در زمان‌ بلایای طبیعی در ایران

در ایران بنیاد مسکن انقلاب اسلامی یکی از سازمان‌هایی است که در عملیات بازسازی مناطق آسیب دیده در اثر بلاياي طبیعی مشارکت می‌کند. در واقع بازسازی ساختمان‌ها و زیر ساخت‌های شهری از جمله وظایف اصلی بنیاد مسکن است.

مدیریت حوادث و سوانح در ابعاد و مراحل مختلف آن، اعم از اقدامات مربوط به قبل، حین و یا بعد از بروز حادثه نیز در زمره وظایف شرکت‌ های خدماتی از جمله شرکت‌های برق، آب، گاز، آتش نشانی‌ها و … قرار دارد. بنیاد مسکن کل کشور و همچنین برخی از شرکت‌ های برق ایران در حال حاضر مجهز به سامانه‌های مدیریت ناوگان خودرویی هستند که از نظر گذراندن عملکرد این ارگان‌ ها در زلزله کرمانشاه و سیل در ایران و همچنین نحوه به کارگیری این سامانه در سرعت بخشیدن به عملیات عمرانی و خدمات رسانی‌ ها خالی از لطف نخواهد بود.

null

بررسی عملکرد بنیاد مسکن و شرکت برق منطقه ای و استانی کرمانشاه در زلزله سر پل ذهاب

با بحران اخیر، یعنی سیل در ایران، زلزله کرمانشاه و وسعت خسارات ناشی از آن بار دیگر در ذهن همگان تداعی شد. اما عملکرد بنیاد مسکن و شرکت برق در زلزله کرمانشاه و نقش ردیاب خودرو و سامانه‌های مدیریت ناوگان در بحران‌ ها قابل توجه است. برنامه‌ریزی دقیق، توزیع بهینه ناوگان خودرویی و به حداقل رسیدن زمان خدمات رسانی، عملکرد این ارگان‌ ها را در بهترین شرایط قرار داد.

برای آگاهی دقیق تر از نوع عملکرد سازمان‌ های فوق در زلزله کرمانشاه این حادثه را با زلزله ورزقان مقایسه می‌کنیم. در زلزله ورزقان که در سال ۱۳۹۱ رخ داد علی رغم تلاش فراوان بنیاد، عدم کنترل ناوگان خودرویی، عدم آگاهی از عملکرد این ناوگان و نیروها، نداشتن اطلاعات دقیق نسبت به موقعیت جغرافیایی ناوگان و فرآیند خدمات رسانی آنها، وجود سامانه مدیریت ناوگان خودرویی و یا به طور کلی سیستمی آنلاین که در لحظه موقعیت ناوگان خودرویی را در اختیار مدیران قرار دهد به یک ضرورت تبدیل شد.

آنچنان که در سال ۱۳۹۳ با وقوع زلزله کرمانشاه مدیران نقلیه ناوگان در حداقل زمان و با مدیریت بهینه، ناوگان خودرویی را به محل‌های حوادث اعزام کرده و از طریق سامانه و بدون نیاز به گزارشات دستی، کنترل و برنامه‌ ریزی آنها صورت گرفت. میزان خسارتی که زلزله سر پل ذهاب و کرمانشاه به تاسیسات برق وارد کرد کمتر از سیل اخیر نبود. در زلزله کرمانشاه شرکت برق با تعیین دقیق محدوده‌ های جغرافیایی با تاسیسات آسیب دیده، اعزام نزدیک‌ ترین خودروها به این مناطق و کنترل ناوگان از راه دور، مدت زمان امدادرسانی را به حداقل رساند.

هدایت ناوگان و توزیع بهینه ناوگان خودرویی در زمان بحران کرمانشاه به بهترین شکل توسط ارگان‌های خدماتی و عمرانی از طریق سامانه مدیریت ناوگان خودرویی دلفین صورت گرفت.

نقش ردیاب‌ های خودرویی و سامانه‌ های مدیریت ناوگان در طوفان کالیفرنیا

نقش سامانه مدیریت ناوگان خودرویی در طوفان کالیفرنیا پس از بحران بسیار پر رنگ بود. آن هم زمانیکه شرکت‌ های بیمه برای جبران خسارت‌ های وارده به ناوگان آسیب دیده، پیش قدم شدند. آنچه در این شرایط پیش‌ بینی نشده بود، ناوگانی بودند که آسیب وارد شده به آنها ناشی از خسارات طوفان اخیر نبوده و برای جبران خسارت به شرکت‌ های بیمه مراجعه کرده بودند.

حال شرکت‌ های بیمه چگونه می‌ توانستند صحت ادعای صاحبان ناوگان را بیازمایند؟ آیا اسناد قابل دسترسی در این زمینه وجود داشت؟

همچنان که شرکت‌ های بیمه در ایالات مختلف آمریکا به دنبال همگانی کردن بیمه‌ گذاری بر اساس عملکرد ناوگان خودرویی هستند همچنان برخی رانندگان از نصب ردیاب‌ ها و استفاده از سامانه‌ های مدیریت ناوگان خودرویی سرباز می زنند. این در حالی است که اگر کلیه ناوگان قابل ردیابی و پیگیری باشند در وقوع بلاياي طبیعی همچون طوفان اخیر، تاریخچه عملکرد این ناوگان سندی است برای اثبات حضور و یا عدم حضور در طوفان.

در این حالت شرکت‌های بیمه تنها با استفاده از داده‌ های ثبت شده توسط ناوگان خودرویی و میزان دخالت عامل انسانی در این شرایط، مبلغ دقیق بیمه را مشخص می‌کنند.

null

سیل در ایران و نقش ارگان‌ های خدماتی عمرانی

سیل در ایران نزدیک به ۲۵ استان و بیش از ۴ هزار روستا را درگیر خود کرد که در نوع خود فراموش نشدنی است. به گزارش خانه ملت، استان خوزستان دارای بالاترین و بیشترین حجم خسارت از سیلاب اخیر است و همچنین تاکنون بیش از ۱۴ هزار کیلومتر زیر ساخت در بیش از ۶۸ هزار نقطه دچار آسیب شده‌ اند.

وزیر راه و شهرسازی ایران تعداد واحدهای مسکونی تخریب شده را ۱۵۰ هزار واحد اعلام کرده است. همچنین وزیر نیرو با بیان این که سیلاب‌ های اخیر به تاسیسات آب و برق ۲۱۰۰ میلیارد بوده است، خدمات‌ رسانی سریع به کلیه مناطق را از اولویت‌ های شرکت‌ های زیر نظر وزارت نیرو دانست. سیل در ایران، خسارات وارد شده به شهرها و زیر ساخت‌ها، تاسیسات برقی، آبی و گازی باعث شد بنیاد مسکن، شرکت‌های برق و دیگر ارگان‌ های خدماتی به سرعت وارد عمل شده و با اعزام نیروها و ناوگان خودرویی خود به مناطق جغرافیایی آسیب دیده عملیات امداد رسانی را شروع کنند.

استفاده از امکانات نوین همچون عکسبرداری‌ های ماهواره‌ ای برای دقت در برآورد میزان خسارات وارده و همچنین نقاط دچار بحران، سیستم‌ های دقیق اندازه‌ گیری برای تخمین دقیق سطح آب و بارندگی‌ ها، سامانه مدیریت ناوگان دلفین توسط بنیاد مسکن برای توزیع بهینه ناوگان خودرویی در مناطق آسیب دیده و مدیریت این ناوگان از راه دور، نشان دهنده اعتماد مدیران و سازمان‌ ها به سیستم‌ های آنلاین است که تاکنون توانسته‌اند با تاثیرات مثبت خود بهره‌ وری فرآیندها را به میزان زیادی افزایش دهند.

نقش دلفین در بحران، بعد از بحران و تجارب آن

بنیاد مسکن انقلاب اسلامی و شرکت‌ های خدماتی دیگر از جمله سازمان‌ هایی هستند که با تجهیز ناوگان خودرویی خود به سامانه مدیریت ناوگان دلفین و همچنین سامانه مدیریت ماموریت‌ ها، امدادرسانی در بحران‌ ها را با بالاترین بهره‌ وری و کارآمدی انجام داده‌اند. علاوه بر زلزله کرمانشاه و سر پل ذهاب که در مقاله « نقش کلیدی سامانه مدیریت ناوگان دلفین در زلزله کرمانشاه » به صورت کامل و مفصل مورد بررسی قرار گرفته‌اند، سیل اخیر در ایران از دیگر شرایطی بود که حضور سامانه مدیریت ناوگان خودرویی، الزام حضور خودرو را به اثبات رساند.

بلاياي طبیعی و فجایعی که در نتیجه وقوع آنها در کشور رخ می‌دهد، نشان می‌دهد که مدیریت به موقع بحران در حوادث طبیعی و استفاده از سیستم‌ های آنلاین و قابل اعتماد تا چه اندازه می‌ تواند از حوادث آتی و رخدادهای بعدی جلوگیری کرد. به عبارتی تجربه حاصل از وقوع زلزله در آذربایجان شرقی نشان داده است که نیاز به سیستم کنترل از راه دور از جمله سامانه مدیریت ناوگان، که بتواند امکان برنامه‌ریزی مناسب و به موقع و همچنین توزیع بهینه ناوگان خودرویی را فراهم کند از ضروریات است چرا که نتیجه استفاده از این سامانه کارآمد در زلزله کرمانشاه قابل مشاهده بود.

در فاجعه سیل اخیر و خسارت ناشی از آن که نه تنها ساختمان و زیرساخت‌ های شهری بلکه تاسیسات برقی، آبی و گازی را نیز تحت تاثیر قرار داد، حضور به موقع ناوگان خودرویی بنیاد مسکن انقلاب اسلامی و اقدامات بنیاد مسکن در مناطق سیل زده در آوار برداری، ساخت سد بندها و همچنین باز کردن مسیرهای حیاتی در جلوگیری از خسارات، نقشی اساسی داشته است.

همچنین بازسازی تاسیسات آسیب دیده برق، آب و گاز نیز از اولویت‌ های شرکت‌ ها است. اما آن چه در این فرآیند حیاتی است مدیریت بهینه ناوگان و نیروهای اعزامی به مناطق بحران زده است. آگاهی از موقعیت جغرافیایی ناوگان و نیروها و وضعیت حضور آنها و همچنین اطلاع از مراحل ماموریتی که در حال انجام شدن است نه تنها زمان امدادرسانی را کاهش داده است بلکه توزیع بهینه این ناوگان و نیروها باعث شده است که عملیات خدمات رسانی با بهره‌ وری بیشتری پیش رود.

موقعیت ناوگان خودرویی و شرایط ماموریت‌ ها، امکان آگاهی مدیران از وضعیت منطقه را نیز فراهم کرده و برنامه‌ ریزی این ناوگان با تعیین محدوده‌ ها و نقاط جغرافیایی دقیق، عملیات امدادرسانی را با نظم بیشتری پیش می‌برد.

سیستم‌های آنلاین و نوین در بحران‌ های طبیعی

با افزایش تغییرات و دگرگونی‌ ها در دنیای پیچیده ي امروز، فرآیند های مبتنی بر روش‌های سنتی، روندهای غیر قابل پیش‌بینی و اتکا به روش‌های کنونی راهکار رویارویی با حوادث ناشی از بلاياي طبیعی نیست.

دیگر زمان آن به پایان رسیده است که با وقوع بلاياي طبیعی غافلگیر شویم و پس از آن نیز با مدیریت‌ های سنتی گزارش‌های کاغذی، بوروکراسی اداری زمان بر و همچنین پیش رفتن آزمون خطایی ناشی از عدم دسترسی به داده‌ها و اطلاعات، مدت زمان بازگشت به شرایط عادی و پیش از بحران را افزایش دهیم.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *